Leonardo Bianchi
Vertaling van Dagli USA all’Italia: l’internazionale della remigrazione e il piano per l’etnostato bianco (13 maart 2026)
Honderden neofascisten trokken zwaaiend met de nationale driekleur op 7 maart 2026 door de straten van Prato, en eisten de “remigratie” van migranten, ook van diegenen die een legale status hebben. Voor deze Toscaanse stad, zoals kunsthistoricus Tomaso Montanari in herinnering riep, viel het evenement niet op eender welke datum: op 7 maart 1944 deporteerden namelijk de nazifascistische troepen 133 stakende arbeiders uit Prato naar de concentratiekampen. Precies ter nagedachtenis aan die razzia bezetten op 6 maart tientallen arbeiders van vakbond Sudd Cobas de Piazza Europa, waar de politie het neofascistische protest had toegestaan. Vervolgens werden er twee tegenbetogingen georganiseerd in het centrum van de stad, waar andere vakbonden, diverse antifascistische verenigingen, linkse partijen en zelfs de regionale president Eugenio Giani aan deelnamen.
De bijeenkomst in van Prato was – chronologisch gezien – het laatste straatprotest dat werd georganiseerd door het comité Remigrazione e Riconquista – een samenwerkingsverband dat CasaPound, Brescia ai Bresciani, Veneto Fronte Skinheads en Rete dei Patrioti verenigt (de laatste is ontstaan na een afsplitsing van Forza Nuova). Sinds de herfst van 2025, zo merkt Linda Di Benedetto op in Patria Indipendente, hebben “deze historisch door territoriale rivaliteiten verdeelde groepen” zich verenigd met “het uitgesproken doel om het programmapunt over remigratie om te zetten in concrete actie en een ferme dam op te werpen tegen ongecontroleerde immigratie”. Het gaat om een “gesynchroniseerde en herhaalde campagne stad voor stad”, vervolgt Di Benedetto, die “de Italianen probeert te overtuigen dat de neergang slechts één gezicht heeft: dat van de vreemdeling. En er is ook maar één oplossing: hem dwingen te vertrekken”.
Eind januari probeerde de campagne van de extraparlementaire extreemrechtse beweging het parlement te bereiken. De leiders van het comité werden namelijk uitgenodigd om in de Kamer van Afgevaardigden een wetsinitiatief voor te stellen om remigratie in de Italiaanse wetgeving op te nemen. Het evenement was georganiseerd door het parlementslid Domenico Furgiuele (Lega), een vertrouweling van Roberto Vannacci. Parlementsleden van de Partito Democratico, Movimento 5 Stelle en Alleanza Verdi e Sinistra hadden echter alle plaatsen in de perszaal bezet, waardoor de persconferentie niet kon doorgaan. De straatprotesten, de wetsvoorstellen, de steun van sommige partijen (waaronder delen van de Lega, die aan de regering deelneemt) en bepaalde media tonen aan dat Italië nu het Europese politieke laboratorium is geworden voor remigratie – dat wil zeggen een racistisch en ongrondwettelijk politiek voorstel dat tot voor kort beperkt is gebleven tot een bepaalde ideologische traditie.
Waar komt remigratie vandaan en hoe heeft het zich verspreid?
De term werd lange tijd gebruikt in de sociale wetenschappen – met name die welke migraties bestuderen – om het vrijwillige terugkeren van een persoon naar het land van herkomst aan te duiden. Het was extreem rechts in Frankrijk dat zich de term toe-eigende en er een precieze politieke betekenis aan gaf. Al in het begin van de jaren tachtig propageerde het Front National het idee van de “omkering” van migratiestromen. Bij de regionale verkiezingen van 1992 bijvoorbeeld stond op de verkiezingsposters van de partij de slogan “Quand nous arriverons, ils partiront!” (“Wanneer wij aankomen, zullen zij vertrekken!”). Het concept werd vervolgens gesystematiseerd door de identitaire beweging, die inspiratie putte uit de Nouvelle Droite en verwijst naar het zogenaamde differentiële racisme (of ethnopluralisme). Een van de eersten die het publiekelijk gebruikte was de activist Laurent Ozon, die in 2013 de “Mouvement pour la remigration” lanceerde, op de voet gevolgd door leden van Bloc Identitaire en Génération Identitaire. Zoals de politicoloog Jean-Yves Camus uitlegde, is remigratie nauw verbonden met de complottheorie van de “etnische vervanging”, volgens welke immigratie in werkelijkheid een gemaskeerde vorm van genocide zou zijn tegen de “autochtone” bevolkingen (dat wil zeggen wit en christelijk).“Remigratie” zou volgens de redenering van de identitairen dus de remedie zijn tegen deze dodelijke ziekte die Europa treft.
Achter dit neologisme, gestolen uit de sociale wetenschappen, schuilt echter een plan voor etnische zuivering: het uiteindelijke doel is het bereiken van een witte etnostaat, gezuiverd van elke onzuiverheid. Net als bij “etnische vervanging” heeft remigratie vrij snel de grenzen van de meest militante kringen overschreden. Volgens een rapport van het Institute for Strategic Dialogue werd de term tussen 2012 en 2019 meer dan 540.000 keer genoemd op Twitter. Tijdens de Franse presidentscampagne van 2022 stelde kandidaat Éric Zemmour de oprichting voor van een “ministerie voor remigratie”. Aan het einde van zijn ambtstermijn, zo kondigde de uiterst rechtse polemist triomfantelijk aan, zouden miljoenen “illegalen”, “criminelen”, “delinquenten”, “Fiche S” (personen die als potentiële bedreiging voor de staatsveiligheid zijn geregistreerd) en “al die mensen die we niet meer in de weg willen hebben” gedeporteerd zijn. Na Frankrijk arriveerde het begrip remigratie in Duitsland. Tijdens een geheime bijeenkomst tussen leden van Alternative für Deutschland en neonazistische militanten, gehouden in november 2023 en onthuld door Correctiv in januari 2024, werd openlijk gesproken over het deporteren van minstens vijf miljoen mensen uit het land – inclusief “niet-geassimileerde” burgers, dat wil zeggen zij die noch wit noch christelijk zijn. Het was Martin Sellner, oprichter van de Oostenrijkse afdeling van Génération Identitaire, die de afgelopen jaren internationale bekendheid verwierf door samenwerking met de Amerikaanse alt-right, die het plan presenteerde. Geïnspireerd door de Franse Nouvelle Droite hanteert de Oostenrijkse activist een metapolitieke aanpak, gericht op culturele hegemonie in het publieke debat door de institutionele rechtse partijen steeds radicalere posities op te dringen.
Remigratie is precies zijn meest ambitieuze politieke project. Het plan van de Oostenrijker betreft drie groepen en verloopt in drie afzonderlijke fasen: de eerste is de fysieke sluiting van de grenzen en de uitzetting van irreguliere migranten; de tweede fase voorziet in de intrekking van verblijfsvergunningen voor wie misdrijven heeft gepleegd of als “economische last” voor de samenleving wordt beschouwd; en de derde fase onttrekt burgerrechten aan burgers met een migratieachtergrond, waardoor zij gedwongen worden “terug te keren” naar hun “land van herkomst”. Volgens Sellner zouden de zogenaamde “niet-geassimileerde burgers” echte “parallelle samenlevingen” vormen of heimelijk loyaal zijn aan vijandige buitenlandse staten. Het is een paranoia die zowel antisemitisch is – omdat ze de mythe van de “dubbele loyaliteit” nieuw leven inblaast – als anti-moslim, omdat ze verwijst naar de complottheorie van Eurabia. De derde fase is zonder twijfel de meest verontrustende en subversieve: als ze echt zou worden toegepast, zou ze een racistisch criterium herintroduceren in het toekennen van burgerschap en het fundamentele principe van gelijkheid in de naoorlogse Europese grondwetten aan flarden scheuren.
Italië als globaal laboratorium voor remigratie
Sellner was ook de organisator van de eerste Remigration Summit, die op 17 mei 2025 plaatsvond in Gallarate. Naast neonazi’s, Amerikaanse supremacisten en Holocaust-ontkenners was er ook een grote delegatie van de Lega aanwezig. Roberto Vannacci, die toen nog lid was van de partij onder leiding van Matteo Salvini, stuurde een videoboodschap waarin hij remigratie beschreef als een “moedig maar noodzakelijk” en “gezond verstand” thema. Dat is geen toeval: de Lega was de eerste partij die de term officieel legitimeerde in Italië. Begin januari 2025 schreef het regionale raadslid uit Lombardije Alessandro Corbetta op Facebook dat “het essentieel is om serieus te beginnen discussiëren over remigratie, dat wil zeggen het repatriëren van illegalen en criminelen naar hun landen van herkomst, maar ook van die vreemdelingen die bewust kiezen om zich niet te integreren”. Na hem spraken andere leden van de Lega erover, waaronder de regionale raadslid uit Lombardije Riccardo Pase, enkele jeugdafdelingen (waaronder die van Milaan en Rome), de Europarlementariërs Silvia Sardone en Isabella Tovaglieri en de afgevaardigde Rossano Sasso – die later toetrad tot de nieuwe partij van Vannacci.
In november 2025 noemde partijsecretaris Matteo Salvini het voor de eerste (en tot nu toe enige) keer tijdens een bijeenkomst. Een maand eerder had de vannacciaanse vleugel van de Lega een andere Remigration Summit georganiseerd, ditmaal in Livorno. Op die gelegenheid zei de Lega-functionaris Lorenzo Gasperini dat “remigratie een radicale existentiële noodzaak is voor het voortbestaan van de Europese volkeren”. Ook hij is later overgestapt naar Futuro Nazionale (de nieuwe partij van Roberto Vannacci). Eind 2025 presenteerde de Lega-afgevaardigde Jacopo Morrone een wetsvoorstel “anti-maranza”(*) dat sterk lijkt op het plan van Sellner. Het voorziet namelijk in een bepaalde inkomensdrempel om gezinshereniging aan te vragen, een aanscherping van de toekenning van nieuwe burgerschappen en de intrekking van burgerschap bij genaturaliseerde personen die een definitieve veroordeling krijgen boven de vijf jaar gevangenisstraf. Zoals Jacopo Di Miceli, curator van Osservatorio sul complottismo, schreef, zou het burgerschap zo een concessie van de staat worden “die voortdurend kan worden ingetrokken bij nieuwe wetgevende ingrepen, bijvoorbeeld met de toevoeging van verdere criteria die de parameters van een correcte ‘integratie’ of ‘assimilatie’ definiëren”. Toch is het thema remigratie nooit algemeen aanvaard binnen de Lega. Integendeel: het meest traditionalistische en noordelijke deel, dat onder leiding staat van de voormalige president van de regio Veneto Luca Zaia, heeft het altijd bestreden.
Het is ook opmerkelijk dat Fratelli d’Italia het slechts sporadisch noemt, terwijl Giorgia Meloni zich er nooit over heeft uitgelaten. In deze politieke lege ruimte, of in ieder geval niet volledig bezette ruimte, hebben de extraparlementaire uiterst rechtse beweging en de nieuwe partij van Vannacci zich genesteld. “In een Italië waarin de regerende rechterzijde het culturele zwaartepunt van het land al heeft verschoven”, benadrukte Linda Di Benedetto in Patria Indipendente, “kan de radicale rechterzijde een stap vooruit zetten en – niet meer clandestien, maar openlijk en geclaimd – een project van sociale ingenieurskunst voorstellen dat personen, identiteiten, hele generaties verwijdert”. In die zin is Italië een van de landen waar Sellners metapolitieke experiment het verst gevorderd is, maar het is niet het enige land waar deze dynamiek zich voordoet. Zoals een recent rapport van het Center for the Study of Organized Hate (CSOH) opmerkt, hebben inmiddels verschillende uiterst rechtse partijen remigratie in hun programmaplatform opgenomen. In Oostenrijk bijvoorbeeld heeft de Freiheitliche Partei Österreichs (FPÖ) dat gedaan; in Duitsland de Alternative für Deutschland; in Nederland Forum voor Democratie en de conservatief-liberale JA21; in Spanje Vox; in België het Vlaams Belang; in Finland de Perussuomalaiset; enzovoort. Ook in de Verenigde Staten begint de Trump-regering de term steeds vaker te gebruiken, met een knipoog naar de meest extremistische activisten in de MAGA-beweging en het begrip tot een synoniem maken van het trumpiaanse programma van massale uitzetting. Remigratie is dus inmiddels de kern van wat journaliste Federica Pennelli definieert als de “transnationalisering van de radicale rechterzijde”. Dit fenomeen manifesteert zich via repliceerbare formats: “conferenties die grenzen oversteken, haatcampagnes en kleine straatmomenten die slogans en leiders delen die elkaar legitimeren”. De progressieve adoptie van het concept symboliseert dus de opkomst van een globaal en onderling verbonden beweging die de macht van de staat wil gebruiken om bepaalde sociale groepen gewelddadig uit te sluiten, een subversief en antidemocratisch plan vermomd als een eenvoudige voorstel van “gezond verstand”.
Noot van de vertaler: (*) maranza is een woord uit de straattaal en het Nederlandse equivalent is bij benadering naffer.
